Làng cổ Lộc Yên nằm ở xã Thạnh Bình, thành phố Đà Nẵng, cách sân bay Chu Lai khoảng 60km về phía Tây – Bắc, sân bay quốc tế Đà Nẵng khoảng 90 km về phía Tây – Nam. Đúng như tên gọi, ngôi làng mang đến cảm giác bình yên, với phong cảnh nên thơ của vùng trung du.
Lộc Yên hiện là một trong bốn làng cổ tiêu biểu của Việt Nam được xếp hạng Di tích quốc gia (năm 2019). Ngôi làng thu hút du khách bởi những nếp nhà cổ nép mình bên những ngõ đá rêu phong, ẩn hiện dưới tán cây xanh mát của vườn trái cây bốn mùa. Tất cả tạo nên một bức tranh nông thôn tiêu biểu cho vẻ đẹp dung dị và thanh bình của vùng quê Việt.
DẤU ẤN MỞ CÕI VÀ HÀNH TRÌNH GÌN GIỮ NẾP XƯA
Làng Lộc Yên được hình thành vào cuối thế kỷ 18, trong giai đoạn mở cõi về phương Nam của các chúa Nguyễn. Theo gia phả làng, dưới thời Tây Sơn, một vị tiền hiền từ Tam Kỳ đã đưa gia quyến cùng dân đinh đến vùng đất này khai hoang lập ấp, ban đầu gọi là thôn Lộc An, sau đổi tên thành Lộc Yên. Trải qua khoảng bảy đời sinh sống, đến nay làng vẫn gìn giữ được nếp xưa với sự hòa thuận của nhiều tộc họ cùng cư trú trên mảnh đất tổ tiên khai phá. Dù trải qua thăng trầm lịch sử, Lộc Yên vẫn lưu giữ gần như nguyên vẹn những dấu ấn truyền thống từ buổi đầu lập làng cho đến hôm nay.
VẺ ĐẸP NHÀ RƯỜNG VÀ NGÕ ĐÁ RÊU PHONG ĐẶC TRƯNG
Lộc Yên nổi tiếng với quần thể nhà cổ được bảo tồn nguyên vẹn trong không gian làng quê. Hiện trong làng còn 8 ngôi nhà gỗ truyền thống (kiểu nhà rường Quảng Nam, kết cấu 3 gian 2 chái) có niên đại từ hơn 100 đến gần 150 năm tuổi. Nhà cổ Lộc Yên làm chủ yếu bằng gỗ mít – loại gỗ bền chắc phổ biến ở địa phương – do thợ mộc làng nghề Kim Bồng xứ Quảng khéo léo dựng nên. Trải qua hàng trăm năm, các bộ vì kèo, cột gỗ và những đường nét chạm khắc tinh xảo bên trong nhà vẫn vẹn nguyên giá trị mỹ thuật, phản ánh tài hoa của nghệ nhân xưa. Độc đáo nhất là hệ thống ngõ đá, giếng đá, tường đá bao quanh vườn nhà được xếp từ đá núi địa phương. Mưa nắng thời gian phủ màu rêu phong lên những lối đá uốn lượn quanh co, dẫn từ cổng vào sân nhà, tạo nên khung cảnh cổ kính hài hòa giữa kiến trúc và thiên nhiên. Hầu hết ngôi nhà cổ đều tựa lưng vào đồi núi, mặt hướng ra cánh đồng hoặc vườn cây, vừa đón gió mát vừa giữ được thế đất vững chãi, toát lên vẻ đẹp bình dị mà độc đáo của vùng quê trung du.
KHÔNG GIAN LƯU GIỮ KÝ ỨC VÀ GIÁ TRỊ LÀNG VIỆT
Giá trị của Làng cổ Lộc Yên không chỉ nằm ở những ngôi nhà cổ mà còn ở bề dày văn hóa được cộng đồng gìn giữ qua nhiều thế hệ. Mỗi nếp nhà cổ là một không gian sống động lưu giữ ký ức quý báu của gia tộc và làng xã. Người dân nơi đây luôn trân quý di sản cha ông để lại như báu vật thiêng liêng, giữ nếp sống chân chất, hiền hòa đáng quý. Ngôi làng cổ được bảo tồn một cách tự nhiên: các phong tục, cảnh quan và kiến trúc truyền thống vẫn được duy trì trong đời sống thường nhật của người dân.
Tháng 9/2019, Lộc Yên được công nhận là Di tích quốc gia, khẳng định giá trị văn hóa – lịch sử độc đáo của ngôi làng. Lộc Yên vì thế được xem như biểu trưng tiêu biểu của nông thôn xứ Quảng – nơi hội tụ vẻ đẹp cảnh sắc, kiến trúc và tinh thần lao động cần cù của con người nơi đây. Lộc Yên ngày nay vẫn vẹn nguyên hồn xưa, trở thành một “bảo tàng sống” về văn hóa làng quê Quảng Nam cho thế hệ trẻ và du khách tìm về khám phá.
HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM
Đến thăm Làng cổ Lộc Yên, du khách sẽ được hòa mình vào không gian làng quê thanh bình và giàu bản sắc. Những con đường làng lát đá phủ đầy rêu dẫn bước du khách dạo quanh, len lỏi qua các khu vườn xanh mát để tới thăm những ngôi nhà gỗ cổ kính nhuốm màu thời gian. Du khách có thể vào tham quan bên trong một số ngôi nhà cổ, gặp gỡ chủ nhà và nghe họ kể chuyện đời, chuyện làng, qua đó hiểu thêm về văn hóa địa phương.
Bên cạnh việc chiêm ngưỡng kiến trúc và cảnh quan, nhiều hoạt động trải nghiệm hấp dẫn đang chờ đón du khách. Du khách được mời thưởng thức các loại trái cây ngay tại vườn nhà – nào là lòn bon, măng cụt, cam quýt chín mọng – và có thể tự tay hái quả để thưởng thức tại chỗ. Không chỉ vậy, du khách còn có thể tham gia làm những món ẩm thực dân dã như tự tay đúc bánh xèo và thưởng thức thành quả nóng hổi. Các hoạt động văn hóa như chơi các trò chơi dân gian, xem nghệ nhân địa phương trình diễn nghề thủ công truyền thống (ví dụ: đan lát từ mo cau) cũng được tổ chức để du khách trải nghiệm.
Đặc biệt, Lộc Yên còn lưu truyền một “bảo vật” thú vị là chiếc bàn xoay kỳ bí: chỉ cần đặt tay lên mặt bàn và đồng tâm nghĩ hướng quay, chiếc bàn sẽ từ từ tự xoay theo ý muốn, tạo bất ngờ thích thú cho du khách. Sau những giờ phút tham quan, du khách có thể nghỉ chân dưới mái hiên nhà cổ, nhâm nhi chén trà xanh, hít thở bầu không khí trong lành và cảm nhận nhịp sống thôn quê an yên.
Sự mến khách, chất phác của người dân Lộc Yên càng khiến du khách thêm ấn tượng và lưu luyến mảnh đất này. Với tất cả những nét đặc sắc đó, Làng cổ Lộc Yên thực sự là một điểm đến độc đáo, nơi du khách vừa được ngược dòng thời gian tìm hiểu di sản, vừa tận hưởng trải nghiệm du lịch văn hóa – sinh thái đáng nhớ tại Quảng Nam.
THÔNG TIN CẦN BIÊT
Vị trí: Làng cổ Lộc Yên, xã Thạnh Bình, thành phố Đà Nẵng.
– Cách sân bay Chu Lai ~60km về phía Tây – Bắc.
– Cách sân bay quốc tế Đà Nẵng ~90km về phía Tây – Nam.
Lưu ý tham quan
– Giờ mở cửa: Tham quan tự do (cả ngày).
– Vé tham quan: Hiện tại không thu phí; một số hoạt động như thưởng thức trái cây tại vườn, trải nghiệm ẩm thực hay tham quan nhà cổ có thể có mức phí nhỏ do người dân địa phương tự tổ chức.
– Thời điểm lý tưởng khi tham quan: Lộc Yên đẹp quanh năm, nhưng lý tưởng nhất là từ tháng 2 đến tháng 4, khi thời tiết dịu mát và cây cối xanh tươi, hoặc mùa trái cây từ tháng 6 đến tháng 8 khi những khu vườn vào vụ chín rộ tạo nên bức tranh nông thôn đầy sức sống. Tháng 9 cũng là thời gian được nhiều du khách lựa chọn bởi tiết trời dễ chịu, cảnh quan thanh bình và là dịp kỷ niệm làng được xếp hạng Di tích quốc gia — một thời điểm gợi nhiều cảm xúc khi trở về với không gian văn hóa đặc sắc của vùng trung du.
Giữa nhịp sống hiện đại, Làng cổ Lộc Yên vẫn giữ cho mình sự bình yên hiền hòa hiếm có. Ghé thăm nơi đây, du khách sẽ tìm thấy những khoảnh khắc thư thái và trải nghiệm mộc mạc, chân thật của một vùng quê trung du thanh bình. Lộc Yên nhẹ nhàng chào đón mỗi bước chân ghé lại — để ai đến rồi cũng muốn quay về.
TRUNG TÂM XÚC TIẾN DU LỊCH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
