Trong hành trình tìm về những giá trị nguyên bản, có những trải nghiệm không ồn ào nhưng lại chạm rất sâu – và Tâng Tung da dá chính là một trong những khoảnh khắc như thế. Không chỉ là một di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, điệu múa của người Cơ Tu mở ra một không gian nơi con người có thể lắng lại, cảm nhận và kết nối với những điều giản dị nhưng bền vững nhất: thiên nhiên, cộng đồng và chính mình.
Giữa đại ngàn phía Tây Đà Nẵng, khi tiếng cồng chiêng ngân lên, không gian như chậm lại. Những nhịp trống đều đặn, những bước chân xoay vòng không vội vã, tất cả tạo nên một dòng chảy nhẹ nhàng nhưng đầy sức lan tỏa. Ở đó, du khách không chỉ đứng ngoài để quan sát, mà dần được mời gọi bước vào – bước vào một vòng tròn nơi mọi chuyển động đều mang theo sự gắn kết và sẻ chia.
Được hình thành từ đời sống lao động, từ tín ngưỡng và từ mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên, Tâng Tung da dá không phô diễn, không cầu kỳ, nhưng lại mang một sức hút rất riêng. Bởi điều cuốn hút không nằm ở hình thức, mà ở cảm giác khi ta thực sự chạm vào nhịp điệu ấy – khi từng bước chân trở nên chậm hơn, từng hơi thở trở nên sâu hơn, và tâm trí dần trở về với những giá trị nguyên sơ, tinh túy nhất.
Vẻ đẹp đối xứng của sức mạnh và sự mềm mại – Linh hồn của điệu múa Tâng Tung da dá
Điệu múa Tâng Tung da dá được tạo nên từ sự kết hợp giữa hai phần: Tung tung của nam giới và da dá của nữ giới, tạo nên một tổng thể hài hòa giữa hai thái cực tưởng chừng đối lập nhưng lại bổ sung cho nhau một cách hoàn hảo.
Trong phần múa Tung tung, những chàng trai Cơ Tu bước ra với hình ảnh đầy sức sống của núi rừng. Những bước nhảy mạnh mẽ, động tác vung tay dứt khoát cùng tiếng hô vang giữa đại ngàn tái hiện cảnh săn bắt, chiến thắng và tinh thần bảo vệ buôn làng. Trang phục với khố truyền thống, áo choàng thổ cẩm, cùng các vật dụng như khiên, dao, mác không chỉ mang tính biểu tượng mà còn góp phần tạo nên một nguồn năng lượng rất thật – mạnh mẽ, phóng khoáng và đầy bản năng.
Đối lập nhưng không tách rời, điệu múa da dá của những người phụ nữ lại mang đến một nhịp điệu hoàn toàn khác. Với trang phục thổ cẩm rực rỡ và những chuyển động tay mềm mại, uyển chuyển, hình ảnh đôi tay nâng lên như dâng lễ vật trở thành biểu tượng cho sự kết nối thiêng liêng với thần linh. Ở đó, không chỉ có vẻ đẹp hình thể, mà còn là chiều sâu của tín ngưỡng, của lòng biết ơn và sự trân trọng đối với thiên nhiên, với tổ tiên.
Chính sự đan xen giữa hai dòng chuyển động – mạnh mẽ và mềm mại, dứt khoát và uyển chuyển – đã tạo nên một tổng thể cân bằng. Đó không chỉ là câu chuyện của âm – dương trong vũ trụ, mà còn là sự cân bằng trong chính mỗi con người. Và khi du khách đứng trong vòng múa ấy, cảm nhận này không còn là một khái niệm, mà trở thành một trải nghiệm rất rõ ràng, rất gần gũi.
Không gian lễ hội – Khi du khách không còn là người xem mà trở thành một phần của cộng đồng
Tâng Tung da dá không tồn tại như một tiết mục sân khấu tách biệt, mà gắn liền với các lễ hội truyền thống của người Cơ Tu như mừng lúa mới, tạ ơn rừng, cúng thần núi, thần rừng hay lễ dựng Gươl. Trong những không gian ấy, điệu múa trở thành trung tâm của đời sống cộng đồng, nơi mọi người cùng tụ hội, cùng chia sẻ niềm vui và cùng gửi gắm những ước vọng về một cuộc sống ấm no, bình yên.
Với du khách, trải nghiệm này mang đến một cảm giác rất khác. Không còn khoảng cách giữa “người biểu diễn” và “người xem”, bạn sẽ được mời bước vào vòng múa, nắm tay, bước theo nhịp và cảm nhận sự kết nối lan tỏa qua từng chuyển động.
Đó là khoảnh khắc mà hành trình du lịch trở nên sâu sắc hơn bao giờ hết. Khi tiếng trống vang lên, nhịp chân dần hòa cùng cộng đồng, bạn có thể cảm nhận rõ sự giải phóng của cảm xúc – một sự nhẹ nhõm, một niềm vui rất tự nhiên mà không cần lý giải. Và cũng chính lúc ấy, bạn nhận ra rằng mình không chỉ đang trải nghiệm văn hóa, mà đang sống trong văn hóa.
Hành trình trải nghiệm Tâng Tung da dá – Chạm vào đại ngàn, chạm vào chính mình
Nếu bạn muốn cảm nhận trọn vẹn điệu múa Tung tung da dá, hãy thử đi xa hơn một buổi biểu diễn – và bước vào chính không gian nơi điệu múa ấy được sinh ra. Ở phía Tây Đà Nẵng, bạn có thể bắt đầu từ Tà Lang – Giàn Bí (phường Hải Vân) hay Toom Sara (xã Hòa Vang), những ngôi làng vẫn giữ được nhịp sống rất riêng của người Cơ Tu, nơi âm thanh cồng chiêng và điệu múa truyền thống không chỉ để “xem”, mà để cùng cảm nhận.
Nếu có thêm thời gian, hãy tiếp tục hành trình đến các làng cộng đồng như Za Ra (xã Bến Giằng), Bhơhôồng (xã Sông Kôn), ĐhRôồng (xã Đông Giang), Ta Lang (xã Avương), Pơr’ning (xã Tây Giang), hay ghé Làng Văn hóa Truyền thống Cơ Tu (xã Tây Giang), làng du lịch sinh thái Pơ mu (xã Hùng Sơn), Trung tâm Văn hóa du lịch cộng đồng Tà Lang – Giàn Bí (phường Hải Vân). Làng Toom Sara Đà Nẵng (xã Hòa Vang) và Khu du lịch Cổng trời Đông Giang (xã Bến Hiên) cũng là những điểm dừng chân thú vị nếu bạn muốn kết hợp khám phá thiên nhiên với trải nghiệm văn hóa.
Ở đó, trải nghiệm không chỉ là một vòng múa. Đó có thể là một buổi chiều ngồi bên nhà Gươl, nghe kể những câu chuyện về núi rừng; là một đêm lửa trại nơi tiếng cồng chiêng vang vọng giữa không gian tĩnh lặng; là những chén rượu cần, những món ăn đậm hương vị núi rừng hay những hoạt động thủ công như dệt thổ cẩm, đan lát.
Và rồi, khi điệu múa bắt đầu, tất cả những trải nghiệm ấy như được kết nối lại trong một khoảnh khắc duy nhất. Bạn không còn là một người đến từ nơi khác, mà trở thành một phần của nhịp sống nơi đây.
Có lẽ vì thế mà Tâng Tung da dá không chỉ là một điệu múa. Đó là một “chất men” văn hóa – thứ có thể khiến du khách say mê không phải bởi sự phô diễn, mà bởi cảm giác được kết nối, được chạm và được trở về với những giá trị nguyên bản nhất trong tâm hồn.
Giữa đại ngàn Trường Sơn, trong vòng xoay của những bước chân và âm thanh vang vọng, hành trình ấy không chỉ đưa bạn đến gần hơn với văn hóa Cơ Tu, mà còn mở ra một không gian để bạn lắng lại, cảm nhận và tìm thấy một phiên bản rất khác của chính mình – sâu hơn, chậm hơn và đầy cảm xúc.
TRUNG TÂM XÚC TIẾN DU LỊCH TP. ĐÀ NẴNG
