“Chạm về nguyên bản” giữa nhịp sống của người Cor & Ca Dong tại Lễ hội Văn hóa các dân tộc Trà Giáp lần thứ I, năm 2026 (18–19/5)

Có những trải nghiệm không bắt đầu bằng một điểm đến, mà bằng một sự trở về. Trong những ngày lễ hội tháng 5, Trà Giáp mở ra một không gian đủ chậm để cảm, đủ sâu để lắng – nơi nhịp sống của người Cor và Ca Dong hiện diện tự nhiên trong từng khoảnh khắc. Không phô bày, không tách rời, mỗi trải nghiệm ở đây như một cách để chạm lại những giá trị nguyên bản và kết nối với chính mình.

Giữa không gian núi rừng Trà Giáp, người Cor và người Ca Dong là hai cộng đồng cư dân đã sinh sống lâu đời, tạo nên lớp nền văn hóa bền bỉ cho vùng đất này. Đời sống của họ gắn chặt với rừng, với nương rẫy và nguồn nước – nơi mỗi mùa đi qua đều để lại dấu ấn trong nhịp sinh hoạt và cách con người ứng xử với tự nhiên.

Trong hai ngày 18–19/5/2026, tại thôn 2, xã Trà Giáp, Lễ hội Văn hóa các dân tộc Trà Giáp lần thứ I năm 2026 diễn ra ngay trong chính nhịp sống thường nhật của cộng đồng. Nơi văn hóa của người Cor và Ca Dong không tách ra để trình diễn, mà hiện diện trong từng nếp sinh hoạt, từng nhịp lao động và cách con người tồn tại cùng môi trường tự nhiên. Từ tiếng cồng chiêng, những nghi lễ, nghề thủ công cho đến bữa ăn hằng ngày, mọi giá trị không cần gọi tên, nhưng vẫn đủ để cảm nhận – lặng lẽ, tự nhiên và gần với trạng thái nguyên bản nhất.

Không gian lễ hội vì thế mở ra không phải để bạn đứng ngoài nhìn, mà để bước vào. 19h30 ngày 18/5, lễ khai mạc bắt đầu trong nhịp cồng chiêng vang chậm mà sâu. Âm thanh lan ra, chạm vào không gian, rồi chạm vào chính bạn. Mọi chuyển động diễn ra tự nhiên, không có ranh giới rõ ràng giữa người tham gia và người quan sát. Chỉ cần đứng lại một chút, bạn sẽ thấy mình đã ở bên trong nhịp sống ấy từ lúc nào.

Dọc theo các gian trại truyền thống (18–19/5), mỗi bước chân của bạn là một lớp đời sống được mở ra. Bạn có thể chạm vào sản vật địa phương, nhìn cách một ngôi nhà sàn được dựng lại, hoặc đơn giản là ngồi xuống bên bếp lửa, nơi câu chuyện không cần kể thành lời mà vẫn được giữ lại. Mọi thứ không sắp đặt để phô diễn, mà hiện diện như cách nó vốn tồn tại.

Âm thanh tiếp tục dẫn lối qua hội thi biểu diễn cồng chiêng (16h00 ngày 18/5) và đồng diễn múa cồng chiêng (18h00 cùng ngày). Những đội chiêng không đứng yên trên sân khấu, mà di chuyển trong không gian, để nếu bạn muốn, bạn có thể đi theo, đứng gần hơn, và để âm thanh dẫn dắt cảm xúc của mình.

Khi bạn bắt đầu tham gia, khoảng cách gần như không còn. Ở hội thi đan mây tre (14h00 ngày 18/5), bạn có thể ngồi cạnh nghệ nhân, nhìn từng động tác, thử tự tay tạo nên một đường đan còn chưa đều. Ở khu ẩm thực truyền thống (15h00), bạn không chỉ thưởng thức, mà còn thấy cách món ăn được chuẩn bị, cách nguyên liệu địa phương được gìn giữ qua từng chi tiết nhỏ.

Buổi sáng cùng ngày, hội thi phục dựng Cây nêu (09h00) diễn ra trong một nhịp chậm hơn. Bạn có thể đứng lại, quan sát cách cây nêu được dựng lên, cách các nghi thức được thực hành – không chỉ như một hình thức, mà như một phần đời sống vẫn đang tiếp diễn.

Sang ngày 19/5, nếu bạn muốn đi xa hơn một chút, hành trình sẽ dẫn bạn đến những vườn quế (08h00). Ở đó, bạn không chỉ nhìn, mà có thể đi giữa những hàng cây, chạm vào thân quế, cảm nhận mùi hương nhẹ nhưng bền – thứ đã gắn với đời sống người Cor, Ca Dong qua nhiều mùa.

Cũng trong buổi sáng, các nghi lễ cúng truyền thống (08h00) diễn ra trong không gian mở. Bạn có thể đứng rất gần, quan sát từng chi tiết, không nhất thiết phải hiểu hết, nhưng đủ để cảm nhận được sự kết nối giữa con người với niềm tin mà họ đang gìn giữ.

Ở một góc khác, hội thi giã gạo nấu cơm (10h00) mang lại một trải nghiệm trực tiếp hơn. Khi bạn thử cầm chày, thử giã những nhịp đầu tiên, bạn sẽ nhận ra nhịp sống tưởng chừng quen thuộc ấy lại đòi hỏi sự phối hợp và kinh nghiệm đến thế nào.

Chiều 19/5, khi lễ hội dần lắng xuống, không gian cũng trở lại với nhịp sống thường ngày. Không có một điểm kết thúc rõ ràng. Chỉ là âm thanh thưa dần, bước chân chậm lại, và bạn nhận ra mình vừa đi qua một trải nghiệm không dễ gọi tên.

Điều ở lại không nằm ở việc bạn đã tham gia bao nhiêu hoạt động, mà ở những cảm nhận rất cụ thể: một lần thử đan mây tre, một nhịp chày chưa quen tay, một mùi quế thoảng qua, hay một âm thanh cồng chiêng còn vang lại.

Và có lẽ, Trà Giáp được chạm đến theo cách như vậy – không theo một hành trình định sẵn, mà theo nhịp cảm riêng của bạn, đủ sâu để nhớ.

TRUNG TÂM XÚC TIẾN DU LỊCH TP. ĐÀ NẴNG